Πρώτη αντίδραση φον ντερ Λάιεν: Μείζον πλήγμα οι δασμοί Τραμπ - «Έτοιμη να ανταποδώσει η ΕΕ»
Διαβεβαίωσε ότι αν αποτύχουν οι διαπραγματεύσεις η ΕΕ θα επιδείξει ενιαία στάση - Οι αντιδράσεις κρατών μελών της ΕΕ, της Βρετανίας και εμπορικών φορέων.
Από τη Σαμαρκάνδη του Ουζμπεκιστάν, όπου κάνει επίσημη επίσκεψη, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έκανε διάγγελμα για τους τελωνειακούς δασμούς που ανακοίνωσε χθες Τετάρτη ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, προειδοποιώντας σε δραματικό τόνο για τις συνέπειες που θα έχουν στην παγκόσμια οικονομία, στους καταναλωτές και στις επιχειρήσεις.
Για την κυρία φον ντερ Λάιεν, «η ανακοίνωση του προέδρου Τραμπ για καθολικούς δασμούς σε ολόκληρο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένης της ΕΕ, αποτελεί σημαντικό πλήγμα για την παγκόσμια οικονομία. Λυπάμαι βαθύτατα για την επιλογή αυτή. Ας είμαστε ξεκάθαροι όσον αφορά τις τεράστιες συνέπειες. Η παγκόσμια οικονομία θα υποφέρει πάρα πολύ. Η αβεβαιότητα θα διογκωθεί και θα πυροδοτήσει άνοδο περαιτέρω προστατευτισμού. Οι συνέπειες θα είναι τρομερές για εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο. Επίσης για τις πιο ευάλωτες χώρες, οι οποίες υπόκεινται τώρα σε μερικούς από τους υψηλότερους δασμούς των ΗΠΑ».
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής μίλησε για τις συνέπειες στην καθημερινότητα των καταναλωτών, ιδίως στις αγορές τους, στα φάρμακα, στις μεταφορές. «Οι δασμοί θα πλήξουν τους καταναλωτές σε όλο τον κόσμο. Αυτό θα γίνει άμεσα αισθητό. Εκατομμύρια πολίτες θα βρεθούν αντιμέτωποι με υψηλότερους λογαριασμούς στα καταστήματα όπου προμηθεύονται αγαθά. Τα φάρμακα θα κοστίζουν περισσότερο, όπως και οι μεταφορές. Ο πληθωρισμός θα αυξηθεί».
«Όλες οι επιχειρήσεις –μικρές και μεγάλες– θα υποφέρουν από την πρώτη μέρα. Από τη μεγαλύτερη αβεβαιότητα μέχρι τη διαταραχή των αλυσίδων εφοδιασμού και την επαχθή γραφειοκρατία. Το κόστος της επιχειρηματικής δραστηριότητας που αφορά την αγορά των ΗΠΑ θα αυξηθεί δραστικά».
Η πρόεδρος της Κομισιόν μίλησε για «χάος», για «αταξία», σημειώνοντας πως παρότι συμφωνεί με τον «πρόεδρο Τραμπ για τον αθέμιτο ανταγωνισμό, οι δασμοί δεν είναι η απάντηση. «Δεν φαίνεται να υπάρχει καμία τάξη στην αταξία. Δεν υπάρχει σαφής πορεία μέσα από την πολυπλοκότητα και το χάος που δημιουργείται καθώς πλήττονται όλοι οι εμπορικοί εταίροι των ΗΠΑ», είπε χαρακτηριστικά.
«Συμφωνώ με τον πρόεδρο Τραμπ, ότι άλλοι εκμεταλλεύονται αθέμιτα τους ισχύοντες κανόνες. Και είμαι έτοιμη να στηρίξω κάθε προσπάθεια για να καταστεί το παγκόσμιο εμπορικό σύστημα πιο προσαρμοσμένο στις πραγματικότητες της παγκόσμιας οικονομίας. Αλλά θέλω επίσης να είμαι σαφής: Το να καταφύγετε σε δασμούς ως το πρώτο και τελευταίο εργαλείο σας δεν θα διορθώσει» τα πράγματα, επέμεινε.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επισήμανε ότι θα συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις ενώ ταυτόχρονα η Ευρώπη θα παρουσιάσει την ανταπόδοση. «Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο, από την αρχή, ήμασταν πάντα έτοιμοι να διαπραγματευτούμε με τις ΗΠΑ, ώστε να αρθούν όλα τα εναπομείναντα εμπόδια στο διατλαντικό εμπόριο. Ταυτόχρονα, είμαστε έτοιμοι να αντιδράσουμε. Ολοκληρώνουμε ήδη μια πρώτη δέσμη αντιμέτρων ως ανταπόδοση στους δασμούς στον χάλυβα. Και τώρα προετοιμαζόμαστε για περαιτέρω αντίμετρα, για να προστατεύσουμε τα συμφέροντα και τις επιχειρήσεις μας, εάν οι διαπραγματεύσεις αποτύχουν. Θα παρακολουθούμε επίσης στενά τις έμμεσες επιπτώσεις που θα μπορούσαν να έχουν αυτοί οι δασμοί, διότι δεν μπορούμε να απορροφήσουμε την παγκόσμια πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα ούτε θα δεχθούμε ντάμπινγκ στην αγορά μας».
«Δεν είναι πολύ αργά για να αντιμετωπίσουμε τις ανησυχίες μέσω διαπραγματεύσεων. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ο Επίτροπος Εμπορίου μας, Μάρος Σέφτσοβιτς, είναι μόνιμα απασχολημένος με τους ομολόγους του στις ΗΠΑ. Θα εργαστούμε για τη μείωση των εμποδίων, όχι για την αύξησή τους. Ας περάσουμε από την αντιπαράθεση στη διαπραγμάτευση», συμπλήρωσε.
Στη δήλωσή της, λίγα λεπτά μετά τις πέντε το πρωί (ώρα Βρυξελλών· 06:00 ώρα Ελλάδας), η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν απευθυνόμενη στους Ευρωπαίους πολίτες δήλωσε ότι «οι Ευρωπαίοι αισθάνονται απογοητευμένοι από τον παλαιότερο σύμμαχό μας», επισημαίνοντας τη σημασία της ενότητας της Ευρώπης. «Ναι, πρέπει να προετοιμαστούμε για τον αντίκτυπο που αυτό θα έχει αναπόφευκτα. Η Ευρώπη έχει όλα όσα χρειάζεται για να ξεπεράσει αυτή την καταιγίδα. Είμαστε μαζί σε αυτό. Αν τα βάζετε με έναν από εμάς, τα βάζετε με όλους μας. Γι' αυτό θα μείνουμε ενωμένοι και θα υπερασπιστούμε ο ένας τον άλλον. Η ενότητά μας είναι η δύναμή μας. Η Ευρώπη διαθέτει τη μεγαλύτερη ενιαία αγορά στον κόσμο –450 εκατομμύρια καταναλωτές– που αποτελεί το ασφαλές λιμάνι μας σε ταραγμένους καιρούς. Και η Ευρώπη θα σταθεί στο πλευρό εκείνων που επηρεάζονται άμεσα».
Μίλησε ακόμη για μέτρα που έχουν ανακοινωθεί αλλά και νέα το επόμενο διάστημα, αφού προηγηθεί στρατηγικός διάλογος για να προστατευτούν βασικοί τομείς της αγοράς. « Έχουμε ήδη ανακοινώσει νέα μέτρα για τη στήριξη των τομέων του χάλυβα και των αυτοκινήτων. Την περασμένη εβδομάδα, περιορίσαμε την ποσότητα χάλυβα που μπορεί να εισαχθεί στην Ευρώπη χωρίς δασμούς. Αυτό θα δώσει μεγαλύτερη ανάσα σε αυτές τις στρατηγικές βιομηχανίες. Τώρα θα συγκαλέσουμε επίσης στρατηγικούς διαλόγους με τον τομέα του χάλυβα, της αυτοκινητοβιομηχανίας και του φαρμάκου. Και άλλοι θα ακολουθήσουν», εξήγησε.
«Ημέρα πληθωρισμού» μάλλον, παρά «ημέρα ανεξαρτησίας» των ΗΠΑ
Ο πρόεδρος της επιτροπής Εμπορίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο Μπερντ Λάνγκε, προειδοποίησε ότι οι νέοι τελωνειακοί δασμοί που ανακοίνωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ χθες Τετάρτη θα έχουν πολύ σοβαρές συνέπειες, ιδίως για τον μέσο πολίτη.
Ο κ. Τραμπ μπορεί να έκανε λόγο για «ημέρα απελευθέρωσης», αλλά από τη σκοπιά του μέσου πολίτη είναι μάλλον πιθανότερο να αποδειχτεί «ημέρα πληθωρισμού», σχολίασε ο κ. Λάνγκε. «Ο αντίκτυπος ενός εμπορικού πολέμου θα πλήξει κυρίως τους αμερικανούς καταναλωτές, με αυξημένα κόστη και αναποτελεσματικότητες στην παραγωγή και στις διαδικασίες», σημείωσε.
Ο γερμανός σοσιαλδημοκράτης πολιτικής χαρακτήρισε αδικαιολόγητα και δυσανάλογα τα μέτρα που ανακοίνωσε ο Ντόναλντ Τραμπ, προειδοποιώντας ότι μπορεί να υπάρξει περαιτέρω κλιμάκωση και οικονομική ύφεση, τόσο στις ΗΠΑ, όσο και παγκοσμίως.
Εξέφρασε επίσης ανησυχία για τις συνέπειες στο επενδυτικό κλίμα, παραπέμποντας στην αναταραχή στις κεφαλαιαγορές. Σύμφωνα με τον κ. Λάνγκε, απαιτείται ενιαία αντίδραση από τις χώρες που πλήττονται και η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να εξετάσει το συντομότερο δυνατό ποια είναι τα καλύτερα εργαλεία που έχει στη διάθεσή της για να χειριστεί τη νέα κατάσταση και να πείσει τις ΗΠΑ να διαπραγματευτούν — και πάντως να μην υποχωρήσει και να υπερασπιστεί την κυριαρχία της, πρόσθεσε.

Αντιδράσεις μελών κρατών
Η Σουηδία και η Ιρλανδία έχουν ήδη δηλώσει σε δηλώσεις τους ότι «λυπούν» για τους πρόσθετους δασμούς.
«Δεν θέλουμε να αυξάνονται τα εμπορικά εμπόδια. Δεν θέλουμε εμπορικό πόλεμο. Αυτό θα έκανε τους πληθυσμούς μας φτωχότερους και τον κόσμο πιο επικίνδυνο μακροπρόθεσμα», δήλωσε ο Σουηδός πρωθυπουργός Ουλφ Κρίστερσον.
«Όμως – η Σουηδία και η σουηδική κυβέρνηση είναι καλά προετοιμασμένες για αυτό που συμβαίνει τώρα. Βρισκόμαστε σε σταθερό οικονομικό έδαφος, με δημόσια οικονομικά παγκόσμιας κλάσης», πρόσθεσε.
Ο Ιρλανδός Tanaiste, Simon Harris, δήλωσε σε δήλωση ότι το μπλοκ «πρέπει να παραμείνει ήρεμο και μετρημένο στην απάντησή μας", προσθέτοντας ότι "η ΕΕ και η Ιρλανδία είναι έτοιμες να βρουν μια λύση μέσω διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ».
»Μαζί με τους κυβερνητικούς συναδέλφους μου, τους αξιωματούχους μου και την ΕΕ θα εξετάσουμε την κατάσταση και τον καλύτερο τρόπο αντίδρασης τις επόμενες ώρες και ημέρες. Η ΕΕ θα πρέπει να ανταποκριθεί με αναλογικό τρόπο που προστατεύει τους πολίτες μας, τους εργαζόμενους και τις επιχειρήσεις μας», πρόσθεσε.
Το μπλοκ, είπε η φον ντερ Λάιεν νωρίτερα αυτή την εβδομάδα σε μια ομιλία του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, έχει πολλά χαρτιά: από το εμπόριο στην τεχνολογία μέχρι το μέγεθος της αγοράς μας» και θα «προσεγγίσει αυτές τις διαπραγματεύσεις από θέση ισχύος».
Η ΕΕ κατέγραψε πλεόνασμα αγαθών με τις ΗΠΑ 156,6 δισ. ευρώ το 2023, αλλά έλλειμμα υπηρεσιών ύψους 108,6 δισ. ευρώ.
Οι Βρυξέλλες έχουν ήδη δύο λίστες με προϊόντα των ΗΠΑ που θα μπορούσαν να επιβληθούν δασμούς, ανέφεραν προηγουμένως αξιωματούχοι της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης μιας που περιέχει προϊόντα που έχουν ανασταλεί δασμούς από το 2018. Μπορεί να χρειαστούν περαιτέρω μέτρα, είπαν οι αξιωματούχοι, που θα μπορούσαν ενδεχομένως να στοχεύουν υπηρεσίες.
Στη σύντομη ομιλία της την Πέμπτη, η φον ντερ Λάιεν είπε ότι συμφωνεί με τον Τραμπ «ότι άλλοι εκμεταλλεύονται τους ισχύοντες κανόνες» και ότι είναι «έτοιμη να υποστηρίξει κάθε προσπάθεια για να γίνει το παγκόσμιο εμπορικό σύστημα κατάλληλο για τις πραγματικότητες της παγκόσμιας οικονομίας».
«Αλλά θέλω επίσης να είμαι σαφής: Το να επιδιώξετε τους δασμούς ως το πρώτο και τελευταίο σας εργαλείο δεν θα το διορθώσει», είπε, προσθέτοντας: «Ας περάσουμε από την αντιπαράθεση στη διαπραγμάτευση».

Για «λανθασμένο μέτρο» μιλά η πρωθυπουργός της Ιταλίας Μελόνι
«Οι αμερικανικοί δασμοί σε βάρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι μέτρο το οποίο θεωρώ λανθασμένο και δεν συμφέρει καμιά από τις δύο πλευρές», έκρινε η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι χθες Τετάρτη μέσω Facebook.
«Θα κάνουμε ό,τι μπορούμε για να επεξεργαστούμε μια συμφωνία με τις ΗΠΑ, ώστε να αποτρέψουμε εμπορικό πόλεμο ο οποίος θα αποδυνάμωνε αναπόφευκτα τη Δύση προς όφελος άλλων διεθνών παικτών», συνέχισε.
Επανέλαβε ότι οι κινήσεις της κυβέρνησής της θα έχουν γνώμονα το συμφέρον της Ιταλίας και θα προκύψουν και από τον διάλογο με τους ευρωπαίους εταίρους της.
Η χημική βιομηχανία της Γερμανίας καλεί την ΕΕ να αποφύγει την «κλιμάκωση»
Η γερμανική χημική βιομηχανία, η οποία έχει βασικό εξαγωγικό προορισμό τις ΗΠΑ, παρότρυνε χθες Τετάρτη την Ευρωπαϊκή Ένωση να «παραμείνει ψύχραιμη» αντιδρώντας στους νέους τελωνειακούς δασμούς που ανακοινώθηκαν από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, τονίζοντας πως ενδεχόμενη «κλιμάκωση» το μόνο που θα έκανε θα ήταν να «χειροτερέψει τις ζημίες».
«Λυπούμαστε για την απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης. Είναι σημαντικό τώρα όλα τα μέρη να παραμείνουν ψύχραιμα», ανέφερε σε ανακοίνωσή της η ομοσπονδία χημικών βιομηχανιών VCI, φορέας που εκπροσωπεί κολοσσούς όπως η Bayer ή η BASF.
Κάλεσε τις Βρυξέλλες να «παραμείνουν ευέλικτες στην αντίδρασή τους» και να συνεχίσουν «στενό διάλογο με την Ουάσιγκτον», καθώς κατ’ αυτήν «ο στόχος πρέπει να είναι αμοιβαία δίκαιη λύση και για τα δυο μέρη» και η Γερμανία «δεν πρέπει να μετατραπεί σε έρμαιο εμπορικού πολέμου δίχως τέλος».
«Οι ΗΠΑ υπήρξαν και παραμένουν κεντρικός εμπορικός εταίρος για τη Γερμανία», επιμένει ο φορέας.
Οι ΗΠΑ είναι μακράν η μεγαλύτερη αγορά για τα προϊόντα της γερμανικής χημικής βιομηχανίας εκτός ΕΕ, απορροφούν σχεδόν το ένα τέταρτο των εξαγωγών φαρμακευτικών προϊόντων από τη χώρα, κυρίως εμβόλια και ανοσολογικά σκευάσματα.
Η χημική βιομηχανία —ο τρίτος μεγαλύτερος βιομηχανικός τομέας της Γερμανίας— είναι, μαζί με την αυτοκινητοβιομηχανία, η πλέον εκτεθειμένη στην αύξηση των αμερικανικών τελωνειακών δασμών, ενώ κι οι δυο τομείς ήδη δοκιμάζονταν από σοβαρή κρίση ανταγωνιστικότητας, τόσο εξαιτίας της αξιοσημείωτης ανόδου στα κόστη τους, όσο κι εξαιτίας του μεγεθυνόμενου ανταγωνισμού των κινεζικών προϊόντων.
Η Βρετανία θέλει συμφωνία με τις ΗΠΑ, δεν θα ανταποδώσει άμεσα
Η κυβέρνηση της Βρετανίας έχει πρόθεση να συνάψει συμφωνία με αυτή των ΗΠΑ για να «μετριαστεί» ο αντίκτυπος των τελωνειακών δασμών που ανακοινώθηκαν από τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ και δεν σκοπεύει να προχωρήσει άμεσα σε ανταπόδοσή τους, δήλωσε χθες Τετάρτη ο βρετανός υπουργός Εμπορίου Τζόναθαν Ρέινολντς.
«Οι ΗΠΑ είναι ο εγγύτερος σύμμαχός μας, η προσέγγισή μας συνίσταται στο να παραμείνουμε ήρεμοι και να δεσμευτούμε να κλείσουμε συμφωνία η οποία, το ελπίζουμε, θα μετριάσει τον αντίκτυπο αυτού που ανακοινώθηκε», δήλωσε.
Το Λονδίνο —συγκριτικά— είχε ευνοϊκή μεταχείριση από τον Ντόναλντ Τραμπ, καθώς οι δασμοί που αναγγέλθηκαν στα βρετανικά προϊόντα τα οποία εισάγονται στις ΗΠΑ θα είναι 10%, οι χαμηλότεροι εξ όσων ανακοίνωσε.