Αλγερία: Γιατί κόβει τις διπλωματικές σχέσεις με τα ΗΑΕ – Ο ρόλος που έπαιξε ο πόλεμος στη Γάζα

Σε βαθιά κρίση εισέρχονται οι σχέσεις Αλγερίας και Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, με το Αλγέρι να ανακοινώνει τη διακοπή των διπλωματικών σχέσεων με το Αμπού Ντάμπι και να κατηγορεί την εμιρατινή πλευρά για «προκλητικές ή εχθρικές ενέργειες».

Η απόφαση ανακοινώθηκε χθες Πέμπτη (10/9) από το αλγερινό υπουργείο Εξωτερικών, το οποίο υποστήριξε ότι είχαν εξαντληθεί «όλες οι οδοί» για τη διατήρηση των διμερών σχέσεων.

Παράλληλα, η Αλγερία αποφάσισε να κλείσει τον εναέριο χώρο της σε αεροσκάφη νηολογημένα στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, στρατιωτικά και πολιτικά, από τις 11 Σεπτεμβρίου. Η επίσημη αλγερινή ανακοίνωση κάνει λόγο για γενικό μέτρο, ενώ σύμφωνα με το Reuters, οι εμπορικές πτήσεις θα εξαιρεθούν έως το τέλος του 2026.

48 ώρες στον πρεσβευτή των ΗΑΕ

Το αλγερινό υπουργείο Εξωτερικών κάλεσε τον πρεσβευτή των ΗΑΕ στο Αλγέρι και τον ενημέρωσε επισήμως για τη διακοπή των σχέσεων.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, του δόθηκε προθεσμία 48 ωρών για να εγκαταλείψει τη χώρα.

Το Αλγέρι υποστηρίζει ότι είχε επανειλημμένα προειδοποιήσει το Αμπού Ντάμπι για τη συμπεριφορά του, κάνοντας λόγο για «λυπηρές και αδικαιολόγητες ενέργειες» που, όπως ανέφερε, είχαν πλέον ξεπεράσει τα όρια του ανεκτού στις σχέσεις δύο κυρίαρχων κρατών.

Τα ΗΑΕ ελπίζουν ότι η ρήξη θα είναι προσωρινή

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα επέλεξαν πιο ήπιους τόνους στην πρώτη τους αντίδραση.

Το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΑΕ εξέφρασε την ελπίδα ότι η απόφαση της Αλγερίας θα είναι προσωρινή, τονίζοντας ότι παραμένει προσηλωμένο στην ενίσχυση των σχέσεων και στη διατήρηση των δεσμών ανάμεσα στους δύο λαούς.

Η εμιρατινή πλευρά υπογράμμισε επίσης τον σεβασμό και την εκτίμησή της προς τον αλγερινό λαό και την αλγερινή κοινότητα που ζει στα Εμιράτα.

Χρόνια έντασης πίσω από τη ρήξη

Η απόφαση δεν ήρθε αιφνιδιαστικά. Οι σχέσεις Αλγερίας και ΗΑΕ είχαν επιδεινωθεί σταδιακά τα τελευταία χρόνια εξαιτίας σοβαρών διαφωνιών σε μια σειρά από περιφερειακά ζητήματα.

Το Αλγέρι κατηγορεί εδώ και καιρό τα Εμιράτα ότι παρεμβαίνουν στις εσωτερικές υποθέσεις χωρών της Βόρειας Αφρικής και του Σαχέλ και ότι στηρίζουν δυνάμεις που, κατά την αλγερινή κυβέρνηση, αποσταθεροποιούν την περιοχή.

Στο επίκεντρο βρίσκονται κυρίως η Λιβύη, το Σουδάν και το Μαλί.

Η Αλγερία βλέπει με ιδιαίτερη καχυποψία τη στήριξη των ΗΑΕ στον στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ στην ανατολική Λιβύη, καθώς και τις κατηγορίες περί εμιρατινής στήριξης στις Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης στο Σουδάν. Τα ΗΑΕ απορρίπτουν διαχρονικά τους ισχυρισμούς ότι παρεμβαίνουν αποσταθεροποιητικά στις συγκεκριμένες χώρες.

Οι βαριές κατηγορίες του Τεμπούν

Ο πρόεδρος της Αλγερίας Αμπντελματζίντ Τεμπούν είχε κλιμακώσει ήδη από τους προηγούμενους μήνες τη ρητορική του απέναντι στα ΗΑΕ.

Σε δημόσιες παρεμβάσεις του είχε κατηγορήσει το Αμπού Ντάμπι ότι επιδεινώνει την αστάθεια στην περιοχή, φτάνοντας να δηλώσει ότι «όπου πατούν το πόδι τους, χύνεται αίμα».

Ο Αλγερινός πρόεδρος είχε επίσης υποστηρίξει ότι απέφευγε επί μακρόν τη διπλωματική ρήξη, προκειμένου να μη βαθύνει τις διαιρέσεις στον αραβικό κόσμο.

Με τη νέα απόφαση, όμως, το Αλγέρι δείχνει ότι θεωρεί πλέον πως το όριο έχει ξεπεραστεί.

Στη μέση και το Μαρόκο

Σημαντικό υπόβαθρο στη σύγκρουση αποτελεί και η σχέση των ΗΑΕ με το Μαρόκο. Η Αλγερία και το Μαρόκο βρίσκονται εδώ και δεκαετίες σε έντονη αντιπαράθεση, κυρίως για το ζήτημα της Δυτικής Σαχάρας.

Το Αλγέρι στηρίζει το Μέτωπο Πολισάριο και την ανεξαρτησία της Δυτικής Σαχάρας, ενώ τα ΗΑΕ έχουν ταχθεί πιο κοντά στη μαροκινή θέση. Αυτή η γεωπολιτική σύγκλιση Αμπού Ντάμπι–Ραμπάτ έχει ενισχύσει την καχυποψία της αλγερινής ηγεσίας απέναντι στα Εμιράτα.

Η διαφωνία για το Ισραήλ

Οι δύο χώρες βρίσκονται σε αντίθετες πλευρές και στο ζήτημα των σχέσεων με το Ισραήλ. Τα ΗΑΕ ήταν μία από τις αραβικές χώρες που εξομάλυναν τις σχέσεις τους με το Ισραήλ στο πλαίσιο των Συμφωνιών του Αβραάμ.

Η Αλγερία, αντίθετα, παραμένει σταθερά αντίθετη σε μια τέτοια εξομάλυνση και διατηρεί έντονα φιλοπαλαιστινιακή εξωτερική πολιτική. Η συγκεκριμένη διαφορά δεν είναι η μοναδική αιτία της ρήξης, αλλά αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα που επιβάρυνε σταδιακά τις σχέσεις.

Είχε προηγηθεί η καταγγελία της συμφωνίας αεροπορικών μεταφορών

Η σημερινή σύγκρουση είχε προαναγγελθεί ήδη από τις αρχές του 2026.

Τον Φεβρουάριο, η Αλγερία είχε ξεκινήσει τη διαδικασία καταγγελίας της συμφωνίας αεροπορικών μεταφορών του 2013 με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ένα σαφές μήνυμα ότι οι διμερείς σχέσεις είχαν εισέλθει σε φάση σοβαρής επιδείνωσης.

Η απόφαση της 10ης Σεπτεμβρίου μεταφέρει πλέον τη σύγκρουση σε άλλο επίπεδο: από τη διπλωματική ψυχρότητα σε πλήρη διακοπή επίσημων σχέσεων.

Τι σημαίνει το κλείσιμο του εναέριου χώρου

Το αλγερινό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε ότι το κλείσιμο του εναέριου χώρου τίθεται σε ισχύ από τα μεσάνυχτα της 11ης Σεπτεμβρίου και αφορά αεροσκάφη που είναι νηολογημένα στα ΗΑΕ. Το μέτρο αφορά τόσο στρατιωτικά όσο και πολιτικά αεροσκάφη.

Ωστόσο, το Reuters αναφέρει ότι οι εμπορικές πτήσεις θα συνεχίσουν μεταβατικά μέχρι το τέλος του 2026, στοιχείο που δείχνει ότι η εφαρμογή του μέτρου θα γίνει σταδιακά.

Νέα γεωπολιτική ρωγμή στον αραβικό κόσμο

Η ρήξη Αλγερίας–ΗΑΕ έρχεται σε μια περίοδο έντονων ανακατατάξεων στη Μέση Ανατολή και στη Βόρεια Αφρική. Από τη Λιβύη και το Σουδάν μέχρι τη Δυτική Σαχάρα, το Σαχέλ και τις σχέσεις με το Ισραήλ, οι δύο χώρες έχουν ακολουθήσει όλο και πιο αποκλίνουσες στρατηγικές.

Το Αλγέρι παρουσιάζει πλέον τη ρήξη ως ζήτημα εθνικής ασφάλειας και κυριαρχίας. Το Αμπού Ντάμπι, από την άλλη, αποφεύγει μέχρι στιγμής την κλιμάκωση και αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο αποκατάστασης των σχέσεων στο μέλλον.

Το ερώτημα είναι εάν αυτή η διπλωματική ρήξη θα παραμείνει διμερής ή αν θα εξελιχθεί σε ακόμη μία βαθιά γεωπολιτική διαίρεση στον αραβικό κόσμο.